TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Përplasja mes Shteteve të Bashkuara dhe Europës po shtrihet edhe në Ballkanin Perëndimor, ku dy palët po konkurrojnë për ndikim politik, ekonomik dhe strategjik. Ekspertët paralajmërojnë për rreziqe të reja, por kjo garë mund të sjellë edhe më shumë investime në rajon.
Përplasjet mes SHBA-së dhe Europës nuk lidhen vetëm me çështje si Groenlanda apo NATO-ja. Sipas një analize të publikuar nga DW, një tjetër garë po zhvillohet në mënyrë më të qetë në Ballkanin Perëndimor.
Ndërsa gjatë viteve 1990 SHBA-ja dhe Europa bashkëpunuan për të ndihmuar në rindërtimin e rajonit pas luftërave të ish-Jugosllavisë, sot dy fuqitë perëndimore po ndjekin qasje gjithnjë e më të ndryshme për sa i përket ndikimit, sigurisë dhe investimeve.
Nën administratën e Donald Trump, SHBA-ja po i kushton më shumë rëndësi interesave të sigurisë, energjisë dhe investimeve ekonomike, ndërsa promovimi i demokracisë dhe forcimi i institucioneve nuk janë më në qendër të politikës amerikane në të njëjtën masë.
Bosnja dhe Hercegovina është një nga shembujt kryesorë të kësaj qasjeje të ndryshme.
Administrata amerikane kërkon të kufizojë kompetencat e Përfaqësuesit të Lartë ndërkombëtar, ndërsa Bashkimi Europian vazhdon ta mbështesë këtë mekanizëm, duke e konsideruar të rëndësishëm për ruajtjen e stabilitetit në vend.
Përplasja shtrihet edhe në sektorin ekonomik dhe energjetik. SHBA-ja po synon të rrisë ndikimin e saj përmes projekteve energjetike dhe furnizimit me gaz natyror të lëngshëm, ndërsa Bashkimi Europian mbetet investitori më i madh në Ballkanin Perëndimor.
Një tjetër sfidë për BE-në është perspektiva e anëtarësimit të vendeve të Ballkanit Perëndimor.
Që nga anëtarësimi i Kroacisë në vitin 2013, asnjë vend tjetër i rajonit nuk është bërë pjesë e Bashkimit Europian. Kjo ka ndikuar në perceptimin mbi seriozitetin e procesit të zgjerimit dhe ka dobësuar besueshmërinë e premtimit europian.
Ekspertët paralajmërojnë se një qasje e ndarë mes SHBA-së dhe BE-së mund t’u krijojë më shumë hapësirë aktorëve nacionalistë dhe të rrisë rrezikun e destabilizimit në një rajon që ka një histori të brishtë politike.
Megjithatë, kjo garë për ndikim mund të ketë edhe një efekt pozitiv për vendet e Ballkanit Perëndimor.
Rritja e investimeve amerikane dhe europiane mund t’i sjellë rajonit projekte të reja në energji, infrastrukturë dhe ekonomi. Në të njëjtën kohë, shtimi i ndikimit amerikan mund ta nxisë BE-në të përshpejtojë angazhimin e saj dhe të ndërmarrë hapa konkretë në drejtim të integrimit të rajonit.
