TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Me ardhjen e vjeshtës dhe uljen e temperaturave, shumë familje përpiqen të vonojnë ndezjen e ngrohjes për të kursyer energji. Por netët më të ftohta shpesh e bëjnë gjumin më të vështirë — fillimisht ndiheni të ftohtë, ndërsa më vonë mund të zgjoheni duke u djersitur. Ekspertët e gjumit tregojnë se ndryshimet sezonale ndikojnë ndjeshëm në mënyrën se si flejmë dhe japin disa këshilla të vlefshme për të përmirësuar pushimin gjatë muajve të ftohtë.
Pse vjeshta ndikon në gjumin tonë?
Sipas Dr. Gareth Nye, ligjërues në Universitetin e Salford, ditët më të shkurtra dhe mungesa e dritës natyrale prishin ritmin cirkadian dhe prodhimin e melatoninës – hormonit që sinjalizon trupit se është koha për gjumë.
“Kur zgjohemi ende në errësirë, trupi ynë e ka të vështirë të përshtatet, ndaj ndihemi më të lodhur gjatë ditës,” – shpjegon ai.
Temperaturat më të ulëta, ndonëse ndihmojnë në fjetje më të thellë, mund të shkaktojnë edhe dridhje ose zgjime nëse ndryshojnë papritur. Përveç kësaj, mungesa e dritës ndikon edhe te gjendja shpirtërore: depresioni sezonal dhe mungesa e vitaminës D prishin humorin dhe cilësinë e gjumit.
Këshillat e ekspertëve për gjumë më të mirë gjatë vjeshtës
1. Mbani duart dhe këmbët ngrohtë
Pjesët e ftohta të trupit e vështirësojnë relaksimin.
Këshilla: Vishni çorape të rehatshme, përdorni një shishe me ujë të ngrohtë në fund të shtratit ose fërkoni duart për të përmirësuar qarkullimin e gjakut.
2. Ngrohni shtratin, jo dhomën
Dhoma më e freskët ndihmon trupin të flejë më mirë.
Temperatura ideale: 16–18°C.
Këshilla: Ngrohni çarçafët me një shishe me ujë të ngrohtë ose batanije elektrike për disa minuta para gjumit, por shmangni mbinxehjen e ambientit.
3. Shmangni ekranet para gjumit
Drita blu nga telefonat dhe televizorët ndalon prodhimin e melatoninës.
Këshilla: Lini pajisjet elektronike mënjanë të paktën një orë para gjumit dhe përdorni ndriçim të butë. Ekspozohuni ndaj dritës natyrale sapo të zgjoheni.
4. Vishuni me shtresa të lehta
Një jorgan shumë i trashë mund të shkaktojë mbinxehje dhe djersitje.
Këshilla: Përdorni disa shtresa të lehta që mund t’i hiqni ose shtoni sipas nevojës. Kombinimi i një jorgani të hollë me një batanije frymëmarrëse është ideal.
5. Zgjidhni materiale natyrale për çarçafët
Materialet sintetike mbajnë nxehtësi dhe lagështi.
Këshilla: Zgjidhni çarçafë dhe jorganë prej pambuku, liri ose bambuje që lejojnë ajrosje dhe ju mbajnë rehat gjatë gjithë natës.
6. Zgjidhni pizhame të përshtatshme
Këshilla: Pizhame prej pambuku ose bambuje janë më të mira se ato sintetike. Janë të buta, rregullojnë temperaturën dhe shmangin djersitjen e tepërt.
7. Bëni një dush të ngrohtë para gjumit
Një dush i ngrohtë (jo shumë i nxehtë) relakson trupin dhe kur ftoheni pak më pas, truri e kupton se është koha për gjumë. Kjo ndihmon të flini më shpejt dhe më thellë.
8. Mbani nën kontroll lagështinë
Lagështia e lartë nga tharja e rrobave brenda ose moti i lagësht e bën dhomën më të ftohtë.
Këshilla: Ajrosni dhomën çdo mbrëmje për disa minuta për të shmangur lagështinë dhe për të krijuar një ambient të freskët e të pastër për gjumë.
