TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Pas sulmeve të fundit izraelite ndaj objekteve ushtarake dhe bërthamore në Iran, bota po përballet sërish me rrezikun real të një përshkallëzimi që përfshin armët bërthamore. Tensionet e larta në Lindjen e Mesme dhe përkeqësimi i marrëdhënieve mes fuqive të mëdha globale po rrisin frikën për një konflikt me pasoja katastrofike.
Sipas të dhënave të përditësuara nga Federata e Shkencëtarëve Amerikanë (FAS), në fillim të vitit 2025, nëntë shtete zotërojnë një total prej rreth 12,241 kokash bërthamore, prej të cilave 9,614 janë aktive në arsenalet ushtarake, ndërsa pjesa tjetër janë në magazinim ose në pritje për çmontim.
Në krye të listës ndodhen Rusia me rreth 5,580 koka dhe Shtetet e Bashkuara me rreth 5,225, të cilat së bashku mbajnë mbi 87% të arsenalit botëror. Ndërkohë, Kina ka bërë përparime të shpejta, duke arritur në 500–600 koka, një numër që pritet të rritet ndjeshëm në vitet e ardhshme.
Ndër vendet e tjera bërthamore janë:
Franca me rreth 290 koka,
Mbretëria e Bashkuar me afërsisht 225,
India dhe Pakistani me përkatësisht 172 dhe 170,
Izraeli, që megjithëse nuk e konfirmon zyrtarisht arsenalin e tij, mendohet të ketë rreth 90 koka,
dhe Koreja e Veriut me rreth 50, por me kapacitete gjithnjë e më të avancuara teknologjikisht.
Ekspertët paralajmërojnë se ndërsa numri total i kokave bërthamore në shkallë globale është në rënie të lehtë, arsenalet e vendosura në gatishmëri po rriten, veçanërisht në Rusi, Kinë dhe Korenë e Veriut.
Modernizimi i armëve strategjike, rënia e marrëveshjeve ndërkombëtare për kontrollin e armëve dhe afrimi i skadimit të traktatit New START në vitin 2026 po rrisin shqetësimin se bota po hyn në një epokë të re të pasigurisë bërthamore.
Në këto kushte, pyetja që shtrohet nuk është më “nëse” do të përdoren armët bërthamore, por “çfarë ndodh nëse njëra palë e kalon vijën e kuqe?”
