TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Autoritetet franceze dyshojnë se hakerë të mbështetur nga shteti iranian qëndrojnë pas një serie sulmesh kibernetike që goditën sistemet e ftohjes në qindra institucione dhe supermarkete në Francë, duke shkaktuar prishjen e sasive të mëdha të ushqimeve dhe dëme ekonomike që mund të arrijnë në dhjetëra milionë euro.
Sipas një raportimi të agjencisë “Reuters”, hetuesit francezë po shqyrtojnë mundësinë që sulmet të jenë kryer nga grupe hakerësh të mbështetura nga Teherani.
Sulmi kryesor ndodhi më 11 tetor, kur sistemet e kontrollit të temperaturës në frigoriferët komercialë të qindra institucioneve u komprometuan, duke shkaktuar ndërprerjen e funksionimit normal të pajisjeve të ftohjes.
Pasojat ishin të konsiderueshme. Në disa supermarkete, temperaturat e frigoriferëve u rritën në nivele që rrezikonin sigurinë ushqimore, duke detyruar punonjësit të hidhnin sasi të mëdha mishi, produktesh të ngrira dhe akulloresh të shkrira.
Sipas vlerësimeve të një pronari të një rrjeti supermarketesh në Francë, dëmet ekonomike nga sulmi mund të arrijnë në dhjetëra miliona euro.
Shqetësimet janë shtuar pas një vale të dytë sulmesh kibernetike gjatë këtij muaji, e cila goditi më shumë se 100 institucione në Evropë.
Mes objekteve të prekura ishin edhe frigoriferët që përdoren nga bankat franceze të gjakut. Për shkak të problemeve me sistemet e ruajtjes, personeli u detyrua të zhvendoste një pjesë të rezervave të gjakut në pajisje të tjera frigoriferike, për të garantuar ruajtjen e tyre në kushte të sigurta.
Pajisjet e vjetruara, një pikë e dobët për sulmet kibernetike
Ekspertët e sigurisë kibernetike kanë vënë në dukje se sulmet duket se janë realizuar përmes dobësive në sistemet e kontrollit të temperaturës.
Kompania që prodhon një pjesë të pajisjeve të prekura ka deklaruar se disa prej tyre ishin të vjetruara ose përdornin versione të vjetra të programeve të brendshme (firmware), duke i bërë potencialisht më të cenueshme ndaj ndërhyrjeve.
Rasti francez ka tërhequr vëmendjen edhe të autoriteteve amerikane, pas incidenteve të ngjashme të regjistruara në gusht, kur frigoriferët në të paktën gjashtë komisariate ushtarake në SHBA dolën jashtë funksionit.
Edhe Pentagoni heton dyshimet për përfshirjen e Iranit
Sipas “Reuters”, hetuesit e Pentagonit po i trajtojnë incidentet amerikane si sulme të mundshme kibernetike dhe po bashkëpunojnë me autoritetet franceze për të zbardhur përgjegjësit.
Një burim i njohur me hetimin ka bërë të ditur se ushtria amerikane e konsideron Iranin një të dyshuar të mundshëm edhe për këto incidente, megjithëse hetimet vazhdojnë.
Pentagoni deklaroi se është në dijeni të spekulimeve për një incident të mundshëm kibernetik, por nuk dha detaje të tjera, duke përmendur arsyet e sigurisë.
Pavarësisht dyshimeve të raportuara, “Reuters” thekson se nuk ka mundur të përcaktojë në mënyrë të pavarur se si autoritetet franceze kanë arritur në përfundimin se pas sulmeve mund të qëndrojnë hakerë të mbështetur nga Irani.
Ministria e Jashtme franceze dhe zyra e prokurorit të Parisit nuk iu përgjigjën menjëherë kërkesave për koment, ndërsa misioni diplomatik i Iranit në Kombet e Bashkuara nuk dha përgjigje.
Irani ka mohuar vazhdimisht përfshirjen në operacione të dëmshme kibernetike.
Hetimet vijojnë për të përcaktuar origjinën e sulmeve dhe personat përgjegjës, ndërsa incidentet kanë ngritur shqetësime për sigurinë e sistemeve teknologjike që përdoren në infrastrukturën jetike, përfshirë ruajtjen e ushqimeve dhe rezervave të gjakut.
