TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Rritja e paprecedentë e çmimeve të vezëve në SHBA ka shkaktuar shqetësim të madh te konsumatorët dhe industria ushqimore. Me shpërthimin e gripit të shpendëve dhe pasojat e tij në furnizimin e vezëve, një duzinë tani kushton më shumë se 10 dollarë, një rritje dramatike prej 159% krahasuar me një vit më parë.
Kriza e vezëve: Çfarë po ndodh në SHBA?
Shpërthimi i gripit të shpendëve H5N1 ka goditur rëndë industrinë e pulave në SHBA. Që nga viti 2022, mbi 166 milionë zogj – të egër dhe të mbarështuar – janë eliminuar për të frenuar përhapjen e virusit. Vetëm në vitin 2025, janë vrarë mbi 30 milionë pula, duke shkaktuar një humbje të konsiderueshme të prodhimit dhe rritjen ekstreme të çmimeve në treg.
Për të shmangur një krizë të mëtejshme, supermarketet në SHBA kanë vendosur kufizime mbi sasinë e vezëve që një konsumator mund të blejë, në mënyrë që të shmangin mungesat dhe panikun e blerjeve masive.
A mund të ndihmojë Evropa?
Në përpjekje për të kompensuar mungesën, autoritetet amerikane i janë drejtuar vendeve evropiane për ndihmë. Megjithatë, edhe Evropa ka qenë e prekur nga shpërthime të gripit të shpendëve gjatë viteve të fundit, veçanërisht në Poloni, Hungari dhe Francë. Për këtë arsye, shumica e vendeve evropiane kanë kapacitete të kufizuara për eksportin e vezëve.
Gjermania, për shembull, ka arritur të sigurojë furnizimet e saj për Pashkë dhe ka disa rezerva shtesë për eksport, por ekspertët paralajmërojnë kundër blerjeve masive nga konsumatorët, pasi kjo mund të përkeqësojë situatën.
Turqia dhe Holanda, furnizues të rinj për SHBA
Përballë mungesave, SHBA ka arritur një marrëveshje me Turqinë për të importuar 15,000 ton vezë shtesë. Sipas Ibrahim Afyon, president i Shoqatës Qendrore të Prodhuesve të Vezëve të Turqisë, deri në korrik vendi do të dërgojë rreth 240 milionë vezë në SHBA, një rritje gjashtë herë më e madhe se eksportet e vitit të kaluar. Në këmbim, Turqia do të përfitojë rreth 26 milionë dollarë nga marrëveshja.
Ndërkohë, Bloomberg raportoi se SHBA po planifikon të japë licenca të reja për importimin e vezëve nga Holanda, vendi më i madh eksportues i vezëve në botë, në një përpjekje për të stabilizuar tregun.
Kur do të përfundojë kriza?
Në shkurt, çmimet e vezëve në SHBA pësuan një rënie të lehtë për shkak të uljes së kërkesës dhe përmirësimit të ofertës. Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se do të duhet kohë që kjo ulje çmimi të reflektohet në raftet e supermarketeve.
Për më tepër, rreziku i një shpërthimi të ri të gripit të shpendëve mbetet një kërcënim serioz, që mund të çojë në një krizë edhe më të madhe në muajt e ardhshëm. Deri atëherë, konsumatorët amerikanë do të duhet të përballen me çmime të larta dhe furnizim të kufizuar të një prej produkteve më të dashura të tyre: vezëve.
