TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Një përçarje në rritje mes Shteteve të Bashkuara dhe aleatëve evropianë lidhur me të ardhmen e Bosnje e Hercegovinës është bërë e dukshme pas mosmarrëveshjeve për emërimin e Përfaqësuesit të ri të Lartë ndërkombëtar, duke nxitur Uashingtonin të paralajmërojë për një rishikim të rolit të tij në strukturat ndërkombëtare që veprojnë në vend.
Reagimi erdhi pasi vendet evropiane refuzuan të mbështesnin kandidatin e preferuar të SHBA-së për këtë post. Gjatë mbledhjes së Këshillit për Zbatimin e Paqes (PIC), organi që mbikëqyr zbatimin e Marrëveshjes së Dejtonit të vitit 1995, Uashingtoni mbështeti diplomatin italian Antonio Zanardi Landi, ndërsa Britania e Madhe, Franca, Gjermania dhe shumica e vendeve evropiane u rreshtuan pas kandidaturës së të dërguarit francez për Ballkanin Perëndimor, René Troccaz.
Në një reagim publik në platformën X, Ambasada e SHBA-së në Sarajevë shprehu zhgënjimin për mungesën e konsensusit mes partnerëve evropianë dhe për dështimin e PIC-it për të zgjedhur pasuesin e ri në këtë post. Sipas ambasadës, këto ndarje po e shtyjnë Uashingtonin të rishqyrtojë angazhimin e tij në strukturat aktuale ndërkombëtare në Bosnje e Hercegovinë.
Megjithëse SHBA-ja nuk mban më një prani të konsiderueshme ushtarake në vend, ajo vazhdon të ushtrojë ndikim përmes PIC-it dhe marrëdhënieve dypalëshe, ndërsa në terren operon një mision paqeruajtës i Bashkimit Evropian.
Burime diplomatike bëjnë të ditur se PIC pritet të zhvillojë një tjetër raund konsultimesh gjatë këtij muaji në përpjekje për të arritur një marrëveshje mbi emërimin e Përfaqësuesit të ri të Lartë, ndërsa nuk përjashtohet mundësia e paraqitjes së kandidatëve kompromis.
Zyrtarë evropianë kanë paralajmëruar se një tërheqje e mundshme e SHBA-së nga roli i saj tradicional në Bosnje e Hercegovinë mund të ndikojë ndjeshëm në ekuilibrat politikë dhe të sigurisë në rajon, veçanërisht në një periudhë tensionesh dhe polarizimi të theksuar politik.
Debati është shoqëruar edhe me spekulime mbi qasjen e administratës amerikane ndaj liderit serb të Bosnjës, Milorad Dodik. Raportime të ndryshme kanë përmendur lobime në Uashington për heqjen e sanksioneve ndaj tij, ndërsa SHBA-ja thuhet se ka ushtruar presion ndaj Përfaqësuesit të Lartë në largim, Christian Schmidt, pas masave ndëshkuese të ndërmarra ndaj Dodikut për shkelje të Marrëveshjes së Dejtonit.
Në të njëjtën kohë, vëmendje kanë tërhequr edhe raportimet për rritjen e interesave biznesore të lidhura me rrethin e presidentit amerikan Donald Trump në Bosnje e Hercegovinë, përfshirë vizitën e Donald Trump Jr. në Banja Llukë si mysafir i familjes Dodik.
Sipas raportimeve nga takimi i fundit i PIC-it në Sarajevë, SHBA-ja ka treguar më shumë këmbëngulje në mbështetjen e kandidaturës së Landit sesa vetë Italia, duke thelluar më tej mosmarrëveshjet me partnerët evropianë për drejtimin e ardhshëm të Bosnje e Hercegovinës.
It was publicly and widely expected that at the June 3-4 meeting, the Peace Implementation Council (PIC) would select a new High Representative to provide stability for Bosnia and Hercegovina (BiH).
— US Embassy Sarajevo (@USEmbassySJJ) June 4, 2026
The U.S. delegation strove to achieve a consensus around a commonly shared…
