TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Shumica e vendeve europiane pritet të rrisin moshën e daljes në pension në dekadat e ardhshme, si pjesë e reformave për të garantuar qëndrueshmërinë e sistemeve të pensioneve përballë plakjes së popullsisë. Sipas një analize të të dhënave për 32 vende, rreth dy të tretat e tyre do të rrisin moshën e pensionit për burrat, ndërsa tre të katërtat do ta bëjnë këtë edhe për gratë.
Raporti i Organizatës për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim (OECD) tregon se në Bashkimin Europian mosha normale e daljes në pension pritet të rritet mesatarisht me 2 vjet për burrat dhe 2.4 vjet për gratë. Krahasimi është bërë mes personave që dolën në pension në vitin 2024 dhe atyre që hynë në tregun e punës në moshën 22-vjeçare, të cilët pritet të dalin në pension në fund të viteve 2060.
Sipas OECD-së, rritja e moshës së pensionit mbetet një nga mënyrat më të përdorura për të ruajtur balancën financiare të skemave të pensioneve, pa ulur nivelin e përfitimeve. Alternativat, sipas raportit, do të ishin rritja e kontributeve ose ulja e pensioneve.
Aktualisht, mosha më e lartë e daljes në pension për burrat është 67 vjeç në Danimarkë, Norvegji, Islandë dhe Holandë, ndërsa mesatarja në Bashkimin Europian është 64.7 vjeç. Në anën tjetër, Turqia ka moshën më të ulët, 52 vjeç, ndërsa Greqia, Sllovenia dhe Luksemburgu e kanë vendosur në 62 vjeç.
Parashikimet tregojnë se deri në fund të viteve 2060, Danimarka do të ketë moshën më të lartë të pensionit për burrat, në 74 vjeç. Në Estoni pritet të arrijë në 71 vjeç, ndërsa në Itali, Holandë, Suedi dhe Qipro në 70 vjeç. Ndër ekonomitë më të mëdha europiane, Italia pritet të ketë kufirin më të lartë, me 70 vjeç, e ndjekur nga Mbretëria e Bashkuar me 68 dhe Gjermania me 67 vjeç. Rritjen më të madhe do ta regjistrojë Turqia, ku mosha e pensionit për burrat parashikohet të rritet me 13 vjet, nga 52 në 65 vjeç.
Edhe për gratë pritet një tendencë e ngjashme. Aktualisht, Danimarka, Holanda, Islanda dhe Norvegjia kanë moshën më të lartë të pensionit, 67 vjeç, ndërsa mesatarja në BE është 64 vjeç. Turqia mbetet vendi me moshën më të ulët, 49 vjeç, e ndjekur nga Polonia me 60 vjeç. Sipas projeksioneve të OECD-së, gratë që hynë në tregun e punës në vitin 2024 në moshën 22-vjeçare do të dalin në pension mesatarisht në moshën 66.4 vjeç, ose 2.4 vjet më vonë krahasuar me gratë që dolën në pension gjatë vitit 2024.
Raporti thekson se këto reforma lidhen drejtpërdrejt me plakjen e popullsisë. Sipas parashikimeve, deri në vitin 2050, për çdo 100 persona të moshës 20–64 vjeç do të ketë 52 persona mbi 65 vjeç, nga 33 që janë sot. Në vitin 2000, ky raport ishte vetëm 22 persona të moshuar për çdo 100 persona në moshë pune.
