TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Me moton “momenti i së vërtetës”, kryeministri i Francës, François Bayrou, prezantoi të martën, më 15 korrik, drejtimet kryesore të buxhetit për vitin 2026, i cili parashikon një kursim prej 40 miliardë eurosh me synimin për të ulur deficitin buxhetor në 4,6% të PBB-së, nga 5,8% që është këtë vit.
I shoqëruar nga pesë ministra, Bayrou e përshkroi situatën ekonomike si urgjente, duke theksuar se borxhi publik “rritet me 5.000 euro çdo sekondë” dhe e cilësoi mbingarkesën me borxhe si një “mallkim pa rrugëdalje”.
Rritje për mbrojtjen, kursim për pjesën tjetër
Krahas kursimeve, u konfirmua një rritje e buxhetit për mbrojtjen me 3.5 miliardë euro në vitin 2026 dhe 3 miliardë euro në 2027. “Lufta është kthyer dhe Europa nuk mund të qëndrojë e çarmatosur”, u shpreh Bayrou, duke njoftuar gjithashtu një plan 5-vjeçar për uljen e deficitit, me objektivin që të shkojë në 5.4% më 2025 dhe nën 3% në vitin 2029.
Përdorimi i “vitit të bardhë” dhe shkurtime në administratë
Për vitin 2026, është planifikuar një “vit i bardhë” për shpenzimet publike – buxhetet e ministrive (përjashtuar Ministrinë e Mbrojtjes dhe pagesat e interesit të borxhit) do të mbeten në nivelet e vitit 2025. Do të shkurtohen 3.000 vende pune në sektorin publik përmes moszëvendësimit të një në çdo tre pensionistë. Po ashtu, do të mbyllen shërbime të papërdorshme, duke eliminuar edhe 1.000 deri në 1.500 pozicione të tjera.
Nuk parashikohen rritje për përfitimet sociale apo pensionet, dhe nivelet aktuale të taksave do të mbeten të pandryshuara.
Më pak fonde për shëndetësinë dhe komunat
Në sektorin e shëndetësisë, do të shkurtohen 5 miliardë euro. Barnat që nuk lidhen drejtpërdrejt me një diagnozë nuk do të rimbursohen plotësisht, ndërsa pjesëmarrja e qytetarëve në pagesën e barnave do të dyfishohet. Bashkitë do të përballen me një kërkesë për të kursyer 5.3 miliardë euro, ndërsa do të vijojë edhe reduktimi i të ardhurave të tyre tatimore.
Tatim për të pasurit dhe luftë ndaj evazionit
Për të forcuar solidaritetin fiskal, Bayrou njoftoi zgjatjen e kontributit solidar për të ardhurat e larta dhe prezantimin e një takse të re. Ai gjithashtu paralajmëroi një projektligj për goditjen e evazionit fiskal dhe mashtrimeve në sistemin e përfitimeve sociale. Për pensionet, po shqyrtohet zëvendësimi i uljes 10% të tatimit me një shumë fikse të përjashtuar për të ndihmuar pensionet e ulëta dhe të mesme.
Propozim për heqjen e dy festave zyrtare
Në një propozim që ka ngjallur reagime, kryeministri sugjeroi heqjen e dy festave zyrtare – të Hënës së Pashkës dhe datës 8 Maj – me synimin për të rritur produktivitetin kombëtar. Sipas tij, një veprim i tillë mund të gjenerojë disa miliardë euro shtesë në të ardhura. Nëse miratohet, numri i festave zyrtare në Francë do të reduktohet në nëntë – njësoj si në Danimarkë, Irlandë dhe Vendet e Ulëta.
Ky buxhet i ri sinjalizon një qasje të ashpër fiskale në përpjekje për të rikthyer stabilitetin financiar të Francës në një kontekst të trazuar ekonomik dhe gjeopolitik.
