TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Ka rinisur konflikt mes Izraelit dhe Palestinës, ku një ditë më parë, u shënua një sulm ajror me raketa. Izraeli sulmoi Rripin e Gazës duke vrarë të paktën 15 persona përëfshirë dhe një komandant të Xhihadit Islamik Palestinez.
Pas bombardimit të Gazës, kryeministri izraelit Yair Lapid e përshkroi Xhihadin Islamik Palestinez (PIJ) si “një përfaqësues iranian që dëshiron të shkatërrojë shtetin e Izraelit”. Ndërsa nuk ka raketa me rreze të gjatë sa Hamasi – grupi që qeveris Gazën, PIJ ka një arsenal të konsiderueshëm armësh të vogla, mortaja, raketa dhe raketa antitank, dhe një grup aktiv të armatosur të quajtur Brigadat al-Quds.
“Xhihadi Islamik dihet se kundërshton procesin e paqes dhe qasjen e negociatave me Izraelin. Ajo miraton një luftë të armatosur kundër pushtimit izraelit si Hamasi. Xhihadi Islamik është një aleat shumë i ngushtë me Iranin. Për shkak të lidhjeve me Iranin, ne po shohim një nga shkaqet e sulmit të Izraelit”, tha Ibrahim Fraihat nga Instituti Doha për Al Jazeera.
Origjina
Xhihadi Islamik Palestinez u themelua në vitin 1981 nga studentë palestinezë në Egjipt me qëllim të krijimit të një shteti palestinez në Bregun Perëndimor të pushtuar, Gaza dhe zona të tjera të asaj që tani është Izraeli. Xhihadi Islamik është më i vogli nga dy grupet kryesore palestineze në Rripin e Gazës, dhe është shumë më i madh se grupi qeverisës i Hamasit.
Megjithëse është një grup i vogël, Xhihadi Islamik është shumë efikas dhe shumë i organizuar. Ka një rend të fortë brenda vetë partisë”, tha Fraihat. “Megjithë përmasat e vogla, ajo ka marrë pjesë në të gjitha konfrontimet me Izraelin.”
Komandanti i vrarë
Xhihadi Islamik Palestinez është bërë forca lëvizëse në konfrontimet me forcat izraelite. Sulmet ajrore të së premtes vranë Taysir al-Jabari, një figurë e lartë dhe komandant i rajonit verior të lëvizjes. Anëtarësia e PIJ-së është e vështirë të përcaktohet me vlerësimet nga viti i kaluar që variojnë nga rreth 1000 luftëtarë në disa mijëra, sipas Ëorld Factbook të CIA-s.
Si Hamasi, i cili ka zhvilluar pesë luftëra me Izraelin që nga viti 2009, ashtu edhe PIJ janë renditur si “organizata terroriste” nga Perëndimi. Të dy marrin fonde dhe armë nga Irani, ku udhëheqësi i PIJ Ziad al-Nakhalah u takua me Presidentin iranian Ebrahim Raisi në ditën e sulmeve. Ndryshe nga Hamasi, PIJ refuzon të bashkohet me zgjedhjet dhe duket se nuk ka ambicie për të formuar një qeveri në Gaza ose Bregun Perëndimor.
Trajnimi dhe financimi
Irani furnizon Xhihadin Islamik me trajnime, ekspertizë dhe para, por shumica e armëve të grupit prodhohen në vend. Edhe pse baza e tij është Gaza, Xhihadi Islamik ka gjithashtu udhëheqje në Liban dhe Siri, ku mban lidhje të ngushta me zyrtarët iranianë.
Kreu i Korpusit të Gardës Revolucionare të Iranit tha të shtunën se palestinezët “nuk janë vetëm” në luftën e tyre kundër Izraelit. “Ne jemi me ju në këtë rrugë deri në fund dhe le ta dinë Palestina dhe palestinezët se nuk janë vetëm”, tha gjeneral-major Hossein Salami, duke shtuar se Izraeli “do të paguajë një çmim tjetër të rëndë për krimin e fundit”.
Izraeli duke vrarë komandantët
Komandanti i Xhihadit Islamik i vrarë nga forcat izraelite, al-Jabari, zëvendësoi Bahaa Abu el-Atta, i cili gjithashtu u vra nga forcat izraelite në një sulm të vitit 2019. Vrasja e El-Atta-s ishte vrasja e parë e profilit të lartë e një figure të Xhihadit Islamik nga forcat izraelite që nga lufta e vitit 2014 në Rripin e Gazës.
Al-Jabari, 50 vjeç, ishte anëtar i “këshillit ushtarak” të Xhihadit Islamik, organi vendimmarrës i grupit në Gaza. Ai ishte përgjegjës për aktivitetet e Xhihadit Islamik në qytetin e Gazës dhe në Rripin verior të Gazës gjatë sulmit të vitit 2021 nga forcat izraelite, kur gjatë 11 ditëve të luftimeve u vranë të paktën 260 njerëz në Gaza dhe 13 në Izrael.
Prania e Bregut Perëndimor
Xhihadi Islamik mban një prani të konsiderueshme në qytetin Jenin të Bregut Perëndimor, ku Bassam al-Saadi, një udhëheqës i lartë i lëvizjes u arrestua javën e kaluar, duke shkaktuar krizën. Ministri izraelit i mbrojtjes Benny Gantz kërcënoi se do të synojë liderët e Xhihadit Islamik që jetojnë jashtë vendit dhe Izraeli tha të shtunën se arrestoi 19 anëtarë të grupit në Bregun Perëndimor të pushtuar.
Fraihat përshkroi një “luftë në Jenin” gjatë pesë muajve të fundit me PIJ që nxiti sulme brenda Izraelit dhe forcat izraelite që bastisnin qytetin dhe arrestonin dhe vrisnin anëtarët e tij.
“Në Bregun Perëndimor ka një prani, do të thoja të ngjashme me Gazën. Por nuk ka të bëjë me madhësinë, por me fuqinë, efikasitetin dhe aftësinë për t’u përfshirë ushtarakisht në një konfrontim me Izraelin. Dhe për këtë arsye, Izraeli po përpiqet të arrestojë liderët e tij në Bregun Perëndimor dhe të frenojë çdo veprim që Xhihadi Islamik mund të përshkallëzohet”, tha ai.
Arrestimi i liderit
Vrasja e Al-Jabari vjen pas arrestimit në fillim të kësaj jave nga forcat izraelite të Bassam al-Saadi, 62 vjeç. Al-Saadi kaloi 15 vjet në disa burgje izraelite për shkak se ishte anëtar i Xhihadit Islamik. Izraeli vrau dy nga djemtë e tij, të cilët ishin gjithashtu anëtarë të Xhihadit Islamik në incidente të veçanta në vitin 2002, dhe forcat izraelite shkatërruan shtëpinë e tij gjatë një beteje të ashpër në qytetin e pushtuar të Jeninit në Bregun Perëndimor në të njëjtin vit.
Plani i lojës së PIJ
Udhëheqësi i Xhihadit Islamik Ziad al-Nakhalah ka premtuar sulme hakmarrëse kundër Izraelit për bombardimet e tij vdekjeprurëse, duke përfshirë shënjestrimin e Tel Avivit dhe qyteteve të tjera. Një seri shpërthimesh u dëgjuan dhe u panë të shtunën mbrëma mbi Tel Aviv.
“Armiku sionist e filloi këtë agresion dhe duhet të presë që ne të luftojmë pa ndalur… Nuk do të ketë armëpushim pas këtij bombardimi”, tha al-Nakhalah. “Nuk ka vija të kuqe në këtë betejë… Tel Avivi do të jetë gjithashtu një nga objektivat e raketave të rezistencës… si të gjitha qytetet sioniste.”
