TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Oqeanet e botës po shkojnë drejt temperaturave rekord edhe në maj, pasi fenomeni i fortë natyror El Niño, i cili po shkakton një rritje të temperaturave në shkallë globale, do të rikthehet, paralajmëroi sot observatori evropian i klimës ‘Kopernik’.
Temperaturat mesatare të sipërfaqes së detit, duke përjashtuar rajonet polare të Tokës, arritën rekordin absolut të vitit 2024 në prill, sipas buletinit mujor të agjencisë evropiane.
Dhe është “vetëm çështje ditësh para se të regjistrojmë temperatura rekord të sipërfaqes së detit”, tha për AFP-në Samantha Burgess, drejtoreshë “strategjike” përgjegjëse për monitorimin e klimës në Qendrën Evropiane për Parashikime të Motit me Afat Mesëm, e cila mbikëqyr Observatorin e Kopernikut.
Zakonisht, marsi është muaji më i ngrohtë globalisht në oqeane. Valët e nxehtësisë në dete shtrihen në një zonë të gjerë, nga Oqeani Paqësor ekuatorial deri në bregun perëndimor të Shteteve të Bashkuara dhe Meksikës.
El Niño është pjesë e ciklit natyror në Paqësor; zakonisht fillon në pranverë dhe gradualisht, gjatë muajve në vijim, ndikon në temperatura, erëra dhe klimë në pjesën tjetër të botës. Për disa rajone, kjo përkthehet në thatësira, si në Indonezi. Të tjera, si Peruja, duhet të përgatiten për shira të rrëmbyeshëm.
Manifestimi më i fundit i fenomenit u regjistrua në vitet 2023-2024.
Organizata Botërore Meteorologjike (OBM) ka paralajmëruar se, megjithëse ka ende pasiguri, rikthimi i El Niño-s është gjithnjë e më i mundshëm nga maji në korrik, pasi fenomeni i kundërt, La Niña, fillon të zhduket. Parashikimi bazohet në temperaturat e vëzhguara në një sektor të Oqeanit Paqësor.
Problemi është se fenomeni El Niño, i cili rrit temperaturat natyrshëm dhe shpesh, i shtohet rritjes së temperaturave të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor, veçanërisht djegia e naftës, qymyrit dhe gazit, duke rezultuar në emetime të dioksidit të karbonit dhe efektin serë.
Disa agjenci meteorologjike vlerësojnë se El Niño i ardhshëm do të jetë më i fortë se ai i tre viteve më parë, ndoshta duke rivalizuar “super El Niño” të viteve 1997-1998.
Ndikimi i temperaturës mesatare globale vërehet përgjithësisht në vitin pas ndodhjes së saj, gjë që ngjall frikë se rekordet e nxehtësisë do të thyhen në vitin 2027.
Zick Hausfader, një klimatolog në Institutin e Tokës në Berkeley, parashikon se viti 2027 do të thyejë rekordin e vitit 2024.
Samantha Burgess, nga ana e saj, beson se është ende shumë herët për të vlerësuar intensitetin e fenomeneve, pasi sigurisht parashikimet e bëra në pranverë nuk rezultojnë gjithmonë të besueshme.
Megjithatë, ai ndan shqetësimin se, pavarësisht intensitetit të tij, El Niño nuk do të kalojë pa u vënë re, se “viti 2027 ndoshta do ta tejkalojë vitin 2024 duke u bërë viti më i ngrohtë i regjistruar ndonjëherë”.
Në buletinin e tij mujor, Copernicus konfirmon se mbulesa e akullit të detit Arktik mezi u rikuperua gjatë dimrit, me sipërfaqen e saj që mbeti pranë niveleve më të ulëta historike.
Nëse temperaturat e sipërfaqes së detit dhe të sipërfaqes së tokës merren në konsideratë së bashku, prilli i vitit 2026 renditet i treti ndër prillet më të ngrohta të regjistruara ndonjëherë në shkallë globale.
Muaji i kaluar u shënua nga shumë ngjarje ekstreme të motit: ciklone tropikale në Paqësor, përmbytje në Lindjen e Mesme dhe Azinë Qendrore dhe Jugore, thatësira në Afrikën Jugore…
Përmbytjet dhe rrëshqitjet e dheut goditën gjithashtu pjesë të Gadishullit Arabik. Zona të Iranit, Afganistanit, Arabisë Saudite dhe Sirisë u goditën nga fenomene të tilla, me shumë vdekje.
“Po shohim ngjarje ekstreme gjithnjë e më shpesh. Çdo muaj, kemi më shumë të dhëna që konfirmojnë se ndikimi i ndryshimeve klimatike po shkakton këto ngjarje ekstreme”, sipas znj. Burgess.
Ajo paralajmëron se Evropa përjetoi kushte të karakterizuara nga kontraste të habitshme në prill dhe po përgatitet të përjetojë një verë të shënuar nga temperatura më të larta se normale dhe potencialisht thatësira dhe zjarre.
