BOTA, 13 Janar 2026, 20:10

Franca përballet me alarm demografik, vdekjet tejkalojnë lindjet për herë të parë që nga Lufta e Dytë Botërore

Franca përballet me alarm demografik, vdekjet tejkalojnë lindjet

FRANCË – Franca ka regjistruar më shumë vdekje sesa lindje gjatë vitit 2025, për herë të parë që nga fundi i Luftës së Dytë Botërore. Ky zhvillim historik dobëson avantazhin e saj tradicional demografik ndaj vendeve të tjera të Bashkimit Evropian, sipas shifrave zyrtare të publikuara të martën.

Instituti Kombëtar i Statistikave (INSEE) raportoi se gjatë vitit të kaluar janë regjistruar rreth 651 mijë vdekje dhe 645 mijë lindje. Numri i lindjeve ka shënuar një rënie të ndjeshme që prej pandemisë globale COVID-19, duke reflektuar ndryshime të thella sociale dhe ekonomike.

Mediat e huaja theksojnë se Franca historikisht ka pasur tregues demografikë më të fortë krahasuar me shumicën e vendeve evropiane. Megjithatë, plakja e popullsisë dhe rënia e vazhdueshme e normës së lindshmërisë tregojnë se vendi nuk është i imunizuar ndaj krizës demografike që po ushtron presion mbi financat publike në mbarë kontinentin.

Sipas INSEE, shkalla e fertilitetit ra në 1.56 fëmijë për grua gjatë vitit të kaluar, niveli më i ulët që nga Lufta e Parë Botërore dhe ndjeshëm më poshtë se parashikimi prej 1.8 i përdorur në skenarët e financimit të pensioneve nga Këshilli Këshillimor i Pensioneve. Në vitin 2023, viti më i fundit me të dhëna krahasuese në BE, Franca renditej e dyta për nivelin e fertilitetit me 1.65, pas Bullgarisë me 1.81.

Zyra Kombëtare e Auditimit Publik paralajmëroi muajin e kaluar se ndryshimet demografike pritet të shtyjnë shpenzimet publike drejt niveleve të larta të kohës së pandemisë, ndërsa njëkohësisht do të dobësojnë bazën tatimore të vendit.

“Duke pasur parasysh daljen në pension të brezave të mëdhenj të lindur në vitet 1960, tensionet në tregun e punës dhe mungesat e fuqisë punëtore pritet të përkeqësohen ndjeshëm në vitet e ardhshme,” u shpreh ekonomisti Philippe Crevel nga think-tank-u Cercle d’Epargne.

Pavarësisht se vdekjet tejkaluan lindjet, popullsia e Francës u rrit lehtë gjatë vitit të kaluar, duke arritur në 69.1 milion banorë, falë migracionit neto, i cili sipas INSEE vlerësohet në rreth 176 mijë persona.

Ndërkohë, jetëgjatësia arriti nivele rekord: 85.9 vjet për gratë dhe 80.3 vjet për burrat. Përqindja e personave mbi 65 vjeç u rrit në 22 për qind, pothuajse duke u barazuar me përqindjen e popullsisë nën moshën 20 vjeç.